Reklama
  • Wtorek, 19 stycznia 2016 (08:05)

    Jak znaleźć źródło stresu

Masz wrażenie, że życie Cię przytłacza? Nie masz na nic ochoty i na dodatek ciągle chorujesz? Ktoś tu chyba jest zestresowany… Jeśli uświadomisz sobie, co jest Twoim stresorem, łatwiej Ci będzie zareagować i to kontrolować. Chyba nie chcesz być ciągle kłębkiem nerwów!

Konsultacja medyczna dr n. med. Andrzej Marszałek

Reklama

Bardzo silny stres wywołują: śmierć partnera lub członka rodziny, rozwód lub separacja, pozbawienie wolności, uraz lub choroba, ślub, utrata pracy.

Silny stres: śmierć przyjaciela, przeprowadzka, pogodzenie się z partnerem, zaburzenia seksualne, ciąża i urodzenie dziecka, przejście na emeryturę, zmiany finansowe.

Umiarkowany stres: wysoki kredyt do spłacenia, nieporozumienia z partnerem, zmiana obowiązków w pracy, problemy z szefem, dorosłe dziecko mieszkające w domu, niezałatwione sprawy osobiste.

Słaby stres: zmiana godzin lub warunków pracy, zmiana nawyków związanych ze snem, wakacje, urlop, a nawet Święta Bożego Narodzenia.

Stres nie daje spać

Bardzo często stres powoduje zaburzenia snu. Może to być tzw. przejściowa (przygodna) bezsenność trwająca kilka nocy. To fizjologiczna reakcja na przeżyte stresujące sytuacje. Ustaje, gdy znikają czynniki ją wywołujące.

Ale silny przewlekły stres może doprowadzić do dłużej trwającej bezsenności i poważniejszych zaburzeń snu. Jeśli takie problemy nie miną po miesiącu, to sygnał do pilnego skontaktowania się z lekarzem.

Przewlekła bezsenność wymaga leczenia specjalistycznego, nierzadko farmakologicznego. Zanim lekarz ustali terapię, z pew nością zleci dodatkowe, poza wy wiadem, badania. Mają one na celu m.in. wykluczenie innych przyczyn bezsenności (np. chorób tarczycy czy niewydolności serca).

Źródło nerwic

Objawy, charakterystyczne dla reakcji stresowej, pojawiają się także w nerwicach. Z kolei one to szeroki wachlarz zaburzeń, u podłoża, których leżą lęki i właśnie nadmierny stres.

Lęk w tego typu zaburzeniach może przyjmować postać napadu panicznego lęku z obecnością objawów somatycznych, takich jak ból w klatce piersiowej, trudności w oddychaniu, ze zwiększoną hiperwentylacją, czyli zwiększoną częstotliwością płytkich oddechów.

Powoduje to zaburzenie równowagi między stężeniem tlenu i dwutlenku węgla we krwi, co z kolei prowadzi do wystąpienia zawrotów głowy, kołatania serca, bólów brzucha, nudności.

Oddychanie do papierowej torebki pomaga uzyskać prawidłowe stężenie tlenu i dwutlenku węgla, prowadząc do zmniejszenia dolegliwości.

W le czeniu nerwic zazwyczaj stosuje się psychoterapię i farmakologię (leki przeciwlękowe i uspokajające, najczęściej z grupy benzodiazepin, u ok. 50 proc. pacjentów z napadami lęku po 3 miesiącach kuracji benzodiazepinami dolegliwości całkowicie mijają, a u 90 proc. stwierdza się wyraźną poprawę).

Skąd ta depresja?

Stres może sprzyjać rozwojowi depresji, niezależnie od wieku. Udowodniono, że stresująca praca aż dwa razy zwiększa ryzyko depresji, co widać zwłaszcza w przypadku osób młodych, pracowitych, kreatywnych, które coraz częściej zapadają na tę chorobę.

Z kolei depresja pojawiająca się u osób starszych często jest związana ze stresem spowodowanym własnym zniedołężnieniem czy śmiercią bliskich. Niektóre objawy depresji mogą przypominać objawy stresu (np. trudności w koncentracji, bóle głowy, brzucha), ale lekarz nie powinien mieć trudności z roz poznaniem.

Leczenie depresji polega na łączeniu farmakologii z psychoterapią i powinno przebiegać pod okiem psychiatry.

Burnout, czyli syndrom wypalenia

Tak określa się stres spowodowany wyczerpaniem zawodowym (nie jest to równoznaczne z przepracowaniem).

Zazwyczaj dotyczy osób, które z racji wykonywanego zawodu stanowią autorytet dla innych, pełnią kierownicze stanowiska (nauczyciele, pedagodzy, psycholodzy, lekarze), są pracoholikami, mają pracę, w której muszą się wykazać niezwykłą koncentracją i opanowaniem (np. kierowcy w komunikacji miejskiej).

Przyczyną professional burnout może być np. praca ponad siły i możliwości, wysokie wymagania szefa, konflikty z personelem, ale też praca nudna i niedająca satysfakcji.

Wyróżnia się trzy składniki wypalenia zawodowego: emocjonalne wyczerpanie, depersonalizacja (poczucie bezduszności, bezosobowości) i obniżanie oceny własnych dokonań. Objawy mogą być podobne jak w każdym innym stresie – od fizycznych, po emocjonalne i psychiczne.

Aby nie ulec zawodowemu wypaleniu, powinno się wykonywać pracę, która sprawia przyjemność – przynajmniej w miarę możliwości, dążyć do tego, żeby utrzymywać harmonię między pracą a życiem prywatnym – zasada tzw. work life balance.

W takiej sytuacji warto poszukać nowego hobby czy zajęcia, które sprawia nam radość. Sport i spacery też pomogą Ci się reaktywować.

n

Osobowość typu A

Na stres bardziej narażeni są ludzie przejawiający cechy osobowości typu A (żądni nowych wyzwań, spełniający się we współzawodnictwie). Oni, w przeciwieństwie do reprezentantów osobowości typu B (spokojni, zrównoważeni), na skutek stresu są bardziej zagrożeni chorobami serca.

Jeśli uważasz, że masz osobowość typu A, to:

 O ile to możliwe, unikaj sytuacji konfliktowych.

 Zaplanuj przerwy w pracy.

 Staraj się lepiej gospodarować czasem.

 Upominaj się za postępowanie charakterystyczne dla osób o osobowości typu A (często są wrogo nastawieni do otoczenia, zawistni), a nagradzaj za działania spokojne i rozsądne.

Tele Tydzień

Zobacz również

  • Skończyłam 67 lat. Od jakiegoś czasu mam problem, o którym wstydzę się powiedzieć lekarzowi. Nie jestem w sta nie spokojnie przebywać w mieszkaniu. Drażni mnie tupanie sąsiada, szczeka nie psa na... więcej

Twój komentarz może być pierwszy

Zapoznaj się z Regulaminem
Wypełnienie pól oznaczonych * jest obowiązkowe.